Tài chính cá nhân A → Z
Trang chủ / Từ điển thuật ngữ

📖 Từ điển thuật ngữ tài chính cá nhân

81 thuật ngữ thường gặp (tiếng Việt / tiếng Anh), gõ để lọc.

Thuật ngữTiếng Anh / viết tắtGiải thích
Biến độngVolatilityMức dao động của giá/ lợi suất.
Bảo hiểm bệnh hiểm nghèoCritical illness insuranceChi trả một khoản khi chẩn đoán bệnh nằm trong danh sách.
Bảo hiểm nhân thọ thuần tuýTerm life insuranceBảo hiểm tử vong có thời hạn, không tích luỹ giá trị.
Bảo hiểm thất nghiệpUnemployment insuranceHỗ trợ khi mất việc nếu đủ điều kiện.
Bảo hiểm xã hộiSocial insuranceChế độ bảo hiểm bắt buộc/ tự nguyện về hưu trí, ốm đau, thai sản...
Chi phí cơ hộiOpportunity costGiá trị của phương án tốt nhất bị bỏ qua khi chọn phương án khác.
Chi tiêu thiết yếuEssential expensesChi phí bắt buộc: nhà ở, ăn, đi lại, bảo hiểm, nợ tối thiểu.
Cổ phiếuStock / ShareChứng khoán xác nhận quyền sở hữu một phần doanh nghiệp.
Cổ tứcDividendPhần lợi nhuận chia cho cổ đông.
Di chúcWillVăn bản thể hiện ý chí về chia tài sản sau khi qua đời.
Dòng tiềnCash flowChênh lệch giữa tiền vào và tiền ra trong một kỳ.
FOMOFear of missing outSợ bỏ lỡ cơ hội khiến mua theo đám đông.
Giá trị hiện tạiPresent value (PV)Giá trị hôm nay của khoản tiền nhận trong tương lai.
Giá trị tương laiFuture value (FV)Giá trị của khoản tiền hiện tại sau một thời gian với lãi suất cho trước.
Giảm trừ gia cảnhFamily deductionKhoản được trừ khỏi thu nhập chịu thuế cho bản thân/ người phụ thuộc.
Hành vi bầy đànHerdingLàm theo đám đông thay vì phân tích độc lập.
Khả năng chịu rủi roRisk capacityNăng lực tài chính chịu tổn thất.
Khẩu vị rủi roRisk tolerance (willingness)Mức độ tâm lý chấp nhận biến động.
Loại trừ bảo hiểmExclusionTrường hợp hợp đồng không chi trả.
Lãi képCompound interestLãi được tính trên cả gốc và lãi tích luỹ.
Lãi suất cố địnhFixed rateLãi suất không đổi trong thời gian cam kết.
Lãi suất danh nghĩaNominal rateLãi suất công bố chưa điều chỉnh lạm phát/ phí.
Lãi suất thả nổiFloating rateLãi suất thay đổi theo thị trường hoặc chu kỳ điều chỉnh.
Lãi suất thựcReal interest rateLãi suất danh nghĩa điều chỉnh theo lạm phát.
Lạm phátInflationMức tăng giá chung theo thời gian, làm giảm sức mua.
Lạm phát giáo dụcEducation inflationMức tăng học phí theo thời gian, thường cao hơn lạm phát chung.
Lạm phát lối sốngLifestyle inflationChi tiêu tăng lên theo thu nhập.
Lỗ để hoà vốnBreak-even after lossMức lãi cần thiết để bù khoản lỗ: lỗ x% cần lãi x/(1−x).
Lợi suất cho thuêRental yieldThu nhập thuê ròng hằng năm ÷ giá trị bất động sản.
Mã OTPOne-time passwordMã dùng một lần để xác thực giao dịch; tuyệt đối không chia sẻ.
Mô hình PonziPonzi schemeLừa đảo trả lãi cho người cũ bằng tiền người mới.
Mục tiêu SMARTSMART goalCụ thể, đo được, khả thi, liên quan, có thời hạn.
Mức khấu trừDeductiblePhần chi phí bạn tự chịu trước khi bảo hiểm chi trả.
Neo giáAnchoringBám vào thông tin/ giá ban đầu khi ra quyết định.
Nghỉ hưu sớmFIREFinancial Independence, Retire Early: phong trào tiết kiệm mạnh để đạt độc lập sớm.
Ngân sáchBudgetKế hoạch phân bổ thu nhập cho các nhóm chi tiêu và tiết kiệm.
Người thụ hưởngBeneficiaryNgười được nhận quyền lợi bảo hiểm/ tài sản.
Niên kim (trả góp đều)Annuity / level paymentTrả số tiền bằng nhau mỗi kỳ, phần lãi giảm dần theo thời gian.
Niên kim bảo hiểmAnnuity (insurance)Hợp đồng đổi một khoản tiền lấy thu nhập định kỳ, thường suốt đời.
Nợ xấu (theo nghĩa cá nhân)Bad debtNợ lãi cao để mua thứ mất giá hoặc tiêu dùng.
Phân bổ tài sảnAsset allocationTỷ trọng giữa các nhóm tài sản trong danh mục.
Phí quản lýManagement feePhí hằng năm tính trên tài sản quỹ.
Phương pháp thác đổDebt avalancheTrả nợ lãi suất cao nhất trước để tiết kiệm lãi.
Phương pháp tuyết lănDebt snowballTrả nợ nhỏ nhất trước để tạo động lực.
Quy tắc 4%4% ruleƯớc lượng rút 4% tài sản năm đầu rồi điều chỉnh lạm phát có thể bền vững ~30 năm (dựa dữ liệu lịch sử Mỹ).
Quy tắc 50/30/2050/30/20 ruleChia thu nhập ròng ~50% thiết yếu, 30% mong muốn, 20% tiết kiệm/ trả nợ.
Quy tắc 72Rule of 72Số năm gấp đôi ≈ 72 ÷ lãi suất (%).
Quyết toán thuếTax finalisationTổng kết, kê khai và điều chỉnh thuế cuối kỳ.
Quỹ chỉ số (ETF)Exchange-traded fundQuỹ giao dịch trên sàn, thường bám theo chỉ số.
Quỹ khẩn cấpEmergency fundKhoản đệm thanh khoản cho chi tiêu bất ngờ, thường 3–6 tháng chi thiết yếu.
Quỹ mởOpen-end fundQuỹ đầu tư gom vốn, nhà đầu tư mua/ bán chứng chỉ quỹ theo giá trị tài sản ròng.
Rủi ro thứ tự lợi suấtSequence of returns riskRủi ro thị trường giảm mạnh ngay giai đoạn đầu rút tiền.
Rủi ro tuổi thọLongevity riskRủi ro sống lâu hơn dự kiến và cạn tài sản.
Rủi ro tín dụngCredit riskRủi ro bên vay không trả đủ lãi/ gốc.
Sụt giảm tối đaMaximum drawdownMức giảm lớn nhất từ đỉnh xuống đáy.
Thanh khoảnLiquidityMức độ dễ chuyển tài sản thành tiền mặt mà không mất nhiều giá trị.
Thanh toán tối thiểuMinimum paymentSố tiền tối thiểu phải trả mỗi kỳ để không bị phạt, phần còn lại tính lãi.
Thiên kiến né tránh thua lỗLoss aversionCảm giác đau khi lỗ lớn hơn niềm vui khi lãi cùng mức.
Thuế suất biênMarginal tax rateThuế suất áp dụng cho đồng thu nhập tăng thêm cuối cùng.
Thuế suất thựcEffective tax rateTổng thuế chia cho thu nhập tính thuế.
Thuế thu nhập cá nhânPersonal income tax (PIT)Thuế đánh trên thu nhập của cá nhân.
Thẻ tín dụngCredit cardCông cụ vay ngắn hạn, miễn lãi nếu trả đủ trước hạn.
Thừa kếInheritance / SuccessionViệc chuyển tài sản của người chết cho người còn sống theo di chúc hoặc pháp luật.
Trái phiếuBondCông cụ nợ trả lãi coupon và gốc khi đáo hạn.
Trả cho mình trướcPay yourself firstChuyển tiền tiết kiệm/ đầu tư ngay khi nhận lương, trước khi chi tiêu.
Tài sản ròngNet worthTổng tài sản trừ tổng nợ.
Tái cân bằngRebalancingĐiều chỉnh danh mục về tỷ trọng mục tiêu.
Tái cấu trúc nợDebt restructuringĐiều chỉnh kỳ hạn/ lãi suất khoản nợ để dễ trả.
Tín dụng đenLoan sharkingCho vay lãi suất/ phí cao bất hợp pháp, thường kèm đòi nợ phi pháp.
Tỷ lệ cho vay trên giá trịLoan-to-value (LTV)Khoản vay ÷ giá trị tài sản thế chấp.
Tỷ lệ nợ trên thu nhậpDebt-to-income (DTI)Tổng trả nợ hàng tháng ÷ thu nhập ròng hàng tháng.
Vay thế chấpMortgageKhoản vay dài hạn có tài sản bảo đảm, thường để mua nhà.
Xác thực hai lớpTwo-factor authentication (2FA)Thêm một lớp xác minh ngoài mật khẩu.
Đa cấp bất chínhPyramid schemeThu lợi chủ yếu từ việc phát triển mạng lưới thay vì bán sản phẩm thật.
Đa dạng hoáDiversificationPhân tán đầu tư để giảm rủi ro riêng lẻ.
Điểm tín dụngCredit scoreThước đo uy tín tín dụng dựa trên lịch sử vay trả.
Đòn bẩy tài chínhLeverageDùng vốn vay để tăng quy mô đầu tư, khuếch đại cả lãi lẫn lỗ.
Đầu cơSpeculationMua bán để hưởng chênh lệch giá ngắn hạn, rủi ro cao.
Đầu tư định kỳDollar-cost averaging (DCA)Đầu tư số tiền cố định theo chu kỳ bất kể giá.
Độc lập tài chínhFinancial independence (FI)Tài sản đủ tạo thu nhập chi trả chi tiêu mà không phụ thuộc làm việc.
Ủy quyềnPower of attorneyGiao quyền cho người khác đại diện thực hiện việc nhất định.