PowerShell/Scripting cơ bản để tự động hoá
Cú pháp PowerShell cơ bản, tự động hoá các tác vụ lặp lại, và viết script xử lý hàng loạt cho nhiều máy/người dùng.
Xử lý thủ công từng ticket lặp đi lặp lại (tạo 50 tài khoản mới, kiểm tra trạng thái license trên 200 máy) không mở rộng được. Biết scripting cơ bản là bước ngoặt biến bạn từ người "làm tay" thành người "tự động hoá" — kỹ năng này cũng là cầu nối trực tiếp sang hướng DevOps (xem khoá DevOps Engineering).
🎯 Mục tiêu học tập
- Viết được script PowerShell cơ bản: biến, vòng lặp, điều kiện, hàm
- Xử lý hàng loạt (bulk operation) cho tác vụ lặp lại: tạo user, kiểm tra trạng thái máy
- Đọc/ghi dữ liệu từ file CSV để xử lý số lượng lớn bản ghi
- Áp dụng nguyên tắc an toàn khi chạy script trên nhiều máy/tài khoản cùng lúc
Cú pháp PowerShell cơ bản
# Biến
$ten = "Nguyen Van A"
$tuoi = 25
# Điều kiện
if ($tuoi -ge 18) {
Write-Host "$ten đã đủ tuổi"
} else {
Write-Host "$ten chưa đủ tuổi"
}
# Vòng lặp
foreach ($i in 1..5) {
Write-Host "Lần lặp thứ $i"
}
# Hàm
function Get-TenDayDu {
param([string]$Ho, [string]$Ten)
return "$Ho $Ten"
}
Get-TenDayDu -Ho "Nguyen" -Ten "A"
Xử lý hàng loạt (Bulk Operations)
# Kiểm tra máy nào trong danh sách đang online
$maytinh = @("PC001", "PC002", "PC003")
foreach ($may in $maytinh) {
if (Test-Connection -ComputerName $may -Count 1 -Quiet) {
Write-Host "$may : Online" -ForegroundColor Green
} else {
Write-Host "$may : Offline" -ForegroundColor Red
}
}
# Tạo hàng loạt tài khoản AD từ danh sách (liên hệ Module 7)
$danhsach = @("nguyenvana", "tranthib", "levanc")
foreach ($username in $danhsach) {
New-ADUser -Name $username -SamAccountName $username -Enabled $true `
-AccountPassword (ConvertTo-SecureString "MatKhauTamThoi123!" -AsPlainText -Force)
}
Đây là nơi giá trị của scripting thể hiện rõ nhất: việc tạo 50 tài khoản thủ công mất hàng giờ, viết script xử lý chỉ mất vài phút chuẩn bị và chạy trong vài giây.
Đọc/Ghi dữ liệu từ CSV
# Đọc danh sách nhân viên mới từ file CSV (cột: Ho, Ten, PhongBan)
$nhanvien = Import-Csv -Path "nhanvien_moi.csv"
foreach ($nv in $nhanvien) {
$username = ($nv.Ten + $nv.Ho).ToLower() -replace ' ', ''
Write-Host "Tạo tài khoản cho: $username, Phòng ban: $($nv.PhongBan)"
# New-ADUser -Name $username -Department $nv.PhongBan ...
}
# Xuất kết quả kiểm tra ra file CSV để báo cáo
$ketqua | Export-Csv -Path "baocao_$(Get-Date -Format 'yyyyMMdd').csv" -NoTypeInformation
Làm việc với CSV là kỹ năng cực kỳ thực dụng — HR thường cung cấp danh sách nhân viên mới/nghỉ việc dưới dạng Excel/CSV, script đọc trực tiếp file này loại bỏ hoàn toàn việc nhập liệu thủ công dễ sai sót.
Nguyên tắc an toàn khi Script trên nhiều máy/tài khoản
- Luôn test trên 1 mẫu nhỏ trước: chạy thử trên 1-2 máy/tài khoản, xác nhận kết quả đúng trước khi chạy hàng loạt cho toàn bộ.
- Dùng
-WhatIf: nhiều lệnh PowerShell hỗ trợ tham số này để xem trước "sẽ làm gì" mà không thực sự thực thi — luôn dùng khi không chắc chắn 100%. - Ghi log đầy đủ: script xử lý hàng loạt nên ghi lại kết quả từng bản ghi (thành công/thất bại) ra file log — khi có lỗi giữa chừng, biết chính xác đã xử lý đến đâu.
- Không hard-code mật khẩu/credential nhạy cảm trong script — dùng
Get-Credentialđể nhập lúc chạy, hoặc credential manager an toàn.
🏋️ Bài tập thực hành
Viết 1 script PowerShell đọc danh sách tên máy từ file CSV, kiểm tra từng máy có đang online không (Test-Connection), và xuất kết quả (tên máy, trạng thái, thời gian kiểm tra) ra 1 file CSV báo cáo mới. Thêm xử lý lỗi cơ bản để script không dừng hẳn nếu 1 máy không phản hồi.
📚 Tài nguyên học tập
-
Microsoft Learn — PowerShell documentationTài liệu chính thức PowerShellDocs
-
Microsoft Learn — PowerShell scripting basicsHướng dẫn nhập môn PowerShell scriptingDocs
✅ Tự đánh giá hoàn thành
- Viết được script PowerShell cơ bản dùng biến/điều kiện/vòng lặp/hàm
- Xử lý hàng loạt được 1 tác vụ lặp lại thực tế
- Đọc/ghi dữ liệu từ CSV đúng cách
- Áp dụng nguyên tắc an toàn (test mẫu nhỏ, WhatIf, logging) khi chạy script hàng loạt