🏠 Trang chủ / Cocos Game Developer: từ JD đến offer / Từ điển thuật ngữ
📖 Từ điển thuật ngữ Cocos & Mobile Game
74 thuật ngữ thường gặp trong phỏng vấn và công việc, gõ để lọc.
| Thuật ngữ | Tiếng Anh / viết tắt | Giải thích |
|---|---|---|
| addRef/ decRef | Asset reference counting | Quản lý số tham chiếu asset trong Creator 3.x để giải phóng đúng lúc. |
| AddressSanitizer | ASan | Công cụ phát hiện lỗi bộ nhớ: use-after-free, tràn bộ đệm. |
| Alpha nhân trước | Premultiplied alpha (PMA) | Màu đã nhân alpha; lệch thiết lập gây viền đen/ trắng. |
| Asset Bundle | Asset Bundle | Gói tài nguyên tải/ giải phóng theo nhóm, có thể đặt trên server. |
| Atlas | Texture atlas / sprite sheet | Nhiều ảnh nhỏ đóng gói vào một texture lớn. |
| Atlas động | Dynamic atlas | Engine ghép ảnh nhỏ vào texture lớn lúc chạy để gom lô. |
| Bitmap Font | BMFont (.fnt) | Font dựng sẵn thành ảnh; vẽ nhanh, gom lô được. |
| Biểu tượng gỡ lỗi | Symbols (dSYM, NDK symbols) | Dữ liệu để chuyển địa chỉ crash thành tên hàm/ dòng. |
| Bus sự kiện | Event bus | Kênh phát sự kiện cho nhiều người nghe không phụ thuộc nhau. |
| Bộ thu gom rác | Garbage collector (GC) | Cơ chế JS tự giải phóng đối tượng không còn tham chiếu; có thể gây giật. |
| Chế độ cache chữ | Label cache mode (NONE/BITMAP/CHAR) | Cách Label dựng texture; CHAR dùng chung atlas ký tự. |
| Chữ ký phương thức | JNI method signature | Chuỗi mô tả tham số và kiểu trả về, VD (Ljava/lang/String;)Z. |
| Component | Component | Khối hành vi gắn vào node (Creator): Sprite, Label, script tuỳ biến. |
| Cây cảnh | Scene graph | Cây node cha-con; biến đổi và thứ tự vẽ truyền từ cha xuống con. |
| Cấu hình từ xa | Remote config | Tham số game điều chỉnh từ server không cần cập nhật. |
| Cập nhật nóng | Hot update | Cập nhật script/ asset từ server mà không qua store. |
| Danh sách ảo | Virtual list | Chỉ tạo đủ node hiển thị, tái sử dụng khi cuộn. |
| Director | Director | Đối tượng điều phối vòng lặp game, scene hiện tại, thời gian. |
| Draw call | Draw call | Một lệnh vẽ CPU gửi GPU kèm thay đổi trạng thái. |
| Dữ liệu điều khiển | Data-driven | Hành vi/ cân bằng game điều khiển bằng cấu hình thay vì hard-code. |
| Gom lô | Batching | Gộp nhiều đối tượng cùng texture/ material/ blend/ stencil liền nhau thành một draw call. |
| Gói ứng dụng Android | Android App Bundle (AAB) | Định dạng phát hành Google Play, tách APK theo thiết bị. |
| Hành vi không xác định | Undefined behavior (UB) | Code C++ vi phạm quy tắc ngôn ngữ; kết quả không đoán trước. |
| Hạ xung nhiệt | Thermal throttling | Máy nóng tự giảm hiệu năng CPU/ GPU. |
| JNI | Java Native Interface | Cơ chế gọi qua lại giữa Java và C/C++. |
| JsbBridge | JsbBridge | Kênh sự kiện hai chiều giữa script và native trong Creator 3.x. |
| Khôi phục | Rollback | Quay về phiên bản trước khi bản cập nhật lỗi. |
| Khôi phục giao dịch | Restore purchases | Lấy lại vật phẩm vĩnh viễn đã mua (bắt buộc trên iOS). |
| Khởi tạo hai pha | Two-phase construction | Mẫu create() = new + init() + autorelease() của Cocos2d-x. |
| Ký ứng dụng | App signing / provisioning | Chứng chỉ, khoá ký và hồ sơ cấp phép để phát hành. |
| Luồng chính/ UI | Main / UI thread | Luồng duy nhất được thao tác UI hệ điều hành. |
| Luồng game/ GL | Game / GL thread | Luồng chạy vòng lặp Cocos và script. |
| Lát cắt dọc | Vertical slice | Một phần game nhỏ hoàn chỉnh ở chất lượng gần cuối cùng. |
| Manifest | project.manifest / version.manifest | Danh sách version, file, md5, kích thước cho hot update. |
| Material/ Effect | Material / Effect | Shader + tham số quyết định cách vẽ; material khác nhau phá lô. |
| Mediation quảng cáo | Ad mediation | SDK điều phối đấu giá giữa nhiều mạng quảng cáo. |
| Minh bạch theo dõi | App Tracking Transparency (ATT) | Hộp thoại xin quyền theo dõi trên iOS. |
| Mipmap | Mipmap | Chuỗi ảnh thu nhỏ của texture, tốn thêm ~1/3 bộ nhớ. |
| Máy trạng thái | Finite state machine (FSM) | Mô hình trạng thái và chuyển trạng thái hợp lệ. |
| Ngân sách khung hình | Frame budget | Thời gian tối đa mỗi khung: 16,7 ms ở 60 FPS. |
| Nhóm đối tượng | Object pool | Giữ đối tượng để tái sử dụng thay vì tạo/ huỷ liên tục. |
| Node | Node | Đối tượng cơ bản trong scene: vị trí, xoay, scale, con; trong Creator gắn component. |
| Nén texture GPU | ETC1/ETC2/ASTC/PVRTC | Định dạng GPU đọc trực tiếp, giảm RAM và băng thông. |
| Nợ kỹ thuật | Technical debt | Chi phí tương lai do lựa chọn kỹ thuật tạm thời. |
| Objective-C++ | .mm | File trộn C++ và Objective-C. |
| Phát hành dần | Staged / phased rollout | Phát hành cho một phần người dùng rồi mở rộng. |
| Phản chiếu | Reflection (native.reflection) | Creator gọi static method Java/ ObjC theo tên. |
| Quản lý đồng ý | Consent management (UMP) | Thu thập đồng ý quyền riêng tư trước khi cá nhân hoá quảng cáo. |
| Quảng cáo nhận thưởng | Rewarded ad | Người chơi xem hết quảng cáo để nhận phần thưởng. |
| R8/ ProGuard | Code shrinker | Công cụ thu gọn/ làm rối code Android; cần keep rule cho JNI. |
| RAII | Resource Acquisition Is Initialization | Gắn tài nguyên với vòng đời đối tượng, giải phóng trong destructor. |
| RefPtr | cocos2d::RefPtr | Smart pointer cho Ref: tự retain khi gán, release khi huỷ. |
| Rò rỉ bộ nhớ | Memory leak | Bộ nhớ không còn dùng nhưng không được giải phóng, tăng dần theo thời gian. |
| Scheduler | Scheduler | Bộ lập lịch gọi hàm theo khung hình/ chu kỳ/ trễ. |
| Skin | Skin | Bộ attachment đổi diện mạo nhân vật Spine. |
| Spine | Spine (Esoteric Software) | Công cụ animation xương 2D và runtime cho engine. |
| STAR | Situation–Task–Action–Result | Khung kể câu chuyện cho câu hỏi hành vi. |
| Stencil/ Mask | Stencil buffer / Mask | Cắt vùng hiển thị; đổi trạng thái stencil phá lô. |
| Tham chiếu cục bộ/ toàn cục | Local / global reference | Tham chiếu jobject trong JNI; local hết hạn khi về Java, global phải tự xoá. |
| Trộn animation | Mix | Thời gian chuyển mượt giữa hai animation Spine. |
| Tô đè | Overdraw | Một điểm ảnh bị tô nhiều lần do các lớp chồng nhau; tốn GPU. |
| Tốc độ tô | Fill rate | Số điểm ảnh GPU tô được mỗi giây; giới hạn khi overdraw/ độ phân giải cao. |
| Tự giải phóng | Autorelease / AutoreleasePool | Đối tượng đánh dấu autorelease được release một lần ở cuối khung hình. |
| Vòng đời | Life cycle | onLoad, onEnable, start, update, lateUpdate, onDisable, onDestroy (Creator); init, onEnter, onExit (2d-x). |
| Vùng an toàn | Safe area | Phần màn hình không bị tai thỏ, camera, thanh home che. |
| Xác nhận giao dịch | Acknowledge / consume / finishTransaction | Bước bắt buộc sau khi cấp vật phẩm IAP. |
| Xác thực phía server | Server-side verification (SSV) / receipt validation | Server xác nhận phần thưởng/ giao dịch với nhà cung cấp. |
| Xương/ Slot/ Attachment | Bone / Slot / Attachment | Khung xương, vị trí gắn hình và hình cụ thể trong Spine. |
| Điểm neo | Anchor point | Điểm của node đặt tại position, cũng là tâm xoay/ scale. |
| Đường dẫn tìm kiếm | Search paths | Danh sách thư mục engine tìm file theo thứ tự ưu tiên. |
| Đếm tham chiếu | Reference counting | Mỗi đối tượng Ref có bộ đếm; về 0 thì bị xoá. |
| Định nghĩa hoàn thành | Definition of Done | Tiêu chí chung để coi một việc là xong. |
| Định vị dịch vụ | Service locator | Đăng ký và lấy dịch vụ qua interface tập trung. |
| Độ phân giải thiết kế | Design resolution | Kích thước khung thiết kế UI, co giãn theo chính sách fit. |