Chứng khoán Cơ bản → Nâng cao
Trang chủ / Phần 3 · Phân tích kỹ thuật (tổng quan) / Module 15
📐 Module 15 / 24 · 4 ngày Trung cấp

Phân tích kỹ thuật (2): Mẫu hình nến & mẫu hình giá

Thư viện các nến đảo chiều chính, hai mẫu hình giá kinh điển (vai đầu vai, hai đáy), cách đo mục tiêu, vai trò của khối lượng, và tại sao phải chờ xác nhận.

Nến đảo chiềuĐầu vaiHai đáyBreakout
📌 Vì sao module này quan trọng

Mẫu hình nến và mẫu hình giá là “từ vựng” mà đám đông thị trường cùng nhìn thấy, vì vậy nhiều người cùng hành động tại các điểm đó. Nhưng chúng chỉ có giá trị khi có bối cảnh, xác nhận và kế hoạch cắt lỗ.

🎯 Mục tiêu học tập

  • Nhận diện các nến đảo chiều cơ bản
  • Đọc mẫu hình vai đầu vai và hai đáy cùng khối lượng đi kèm
  • Đo mục tiêu giá của mẫu hình
  • Phân biệt breakout thật và giả
  • Biết chờ xác nhận trước khi hành động

Thư viện nến đảo chiều

Nguyên tắc vàng

Nến đảo chiều chỉ đáng tin khi: (1) xuất hiện sau xu hướng rõ, (2) tại vùng hỗ trợ/kháng cự quan trọng, (3) có khối lượng xác nhận, (4) nến sau xác nhận. Thiếu các điều kiện này, đó chỉ là “nhiễu”.

Mẫu hình vai đầu vai (Head & Shoulders)

Vai đầu vai: mẫu hình đảo chiều giảm (dữ liệu giả lập)16.321.426.531.736.8Vai tráiĐầuVai phảiĐường viền (neckline)Phá viền + volume lớnKhối lượng
Đầu cao hơn hai vai, khối lượng yếu dần ở vai phải. Tín hiệu xác nhận khi giá phá xuống dưới đường viền với khối lượng tăng. Mục tiêu đo: khoảng cách từ đầu đến đường viền, chiếu xuống từ điểm phá vỡ.

Cách đo mục tiêu: độ cao từ đỉnh đầu đến đường viền (≈ 34 − 24,3 ≈ 9,7) trừ xuống từ điểm phá vỡ (~24,3) cho mục tiêu khoảng 14,6. Đây là mục tiêu tham khảo, không phải lời hứa.

Mẫu hình hai đáy (Double Bottom)

Hai đáy: mẫu hình đảo chiều tăng (dữ liệu giả lập)26.130.535.039.443.8Đáy 1Đáy 2Đường viềnBreakout + volumeKhối lượng
Hai đáy ở cùng vùng hỗ trợ, khối lượng ở đáy 2 thấp hơn đáy 1 (cạn cung), rồi giá vượt đường viền với khối lượng tăng mới xác nhận. Mục tiêu đo bằng chiều cao từ đáy đến đường viền cộng lên.
Điều cần cóVai đầu vaiHai đáy
Xu hướng trước đóTăngGiảm
Khối lượngGiảm dần ở vai phải; tăng khi phá viềnCạn ở đáy 2; tăng khi vượt viền
Xác nhậnPhá đường viềnVượt đường viền
Cắt lỗTrên vai phảiDưới đáy 2

Breakout thật hay giả?

  • Dấu hiệu thật: khối lượng tăng mạnh, đóng cửa vượt rõ vùng cản, có nến thân dài, giữ được trên vùng cũ khi kiểm tra lại (retest).
  • Dấu hiệu giả: khối lượng thấp, chỉ vượt bằng bóng nến rồi đóng cửa quay lại, thị trường chung yếu, tin đồn mạnh nhưng không có tiền thật.
  • Cách xử lý: vào từng phần, đặt cắt lỗ ngay dưới vùng cản cũ; nếu giá quay lại vùng cũ, thoát lệnh.
Muốn đi sâu?

Phần này là tổng quan ngắn. Khoá riêng Phân tích kỹ thuật: Nến, Volume & Chỉ báo có 23 module chi tiết về từng cây nến, mô hình giá, volume (VSA), từng chỉ báo, cách nhìn nhận, và sai lầm thường mắc.

⚠️ Sai lầm thường mắc

❌ Thấy “mẫu hình” ở khắp nơi

Vì sao nguy hiểm: Thiên kiến xác nhận làm bạn vẽ mẫu hình lên bất kỳ biểu đồ nào.

Cách làm đúng: Đặt tiêu chí rõ ràng, kiểm chứng trên nhiều ví dụ.

❌ Vào lệnh khi mẫu hình chưa hoàn tất

Vì sao nguy hiểm: Nhiều mẫu hình “dở dang” biến thành chuỗi tiếp diễn.

Cách làm đúng: Chờ xác nhận bằng phá vỡ.

❌ Bỏ qua khối lượng

Vì sao nguy hiểm: Mất lớp xác nhận quan trọng.

Cách làm đúng: Luôn kiểm tra khối lượng tại điểm phá vỡ.

❌ Đặt mục tiêu quá tham theo công thức

Vì sao nguy hiểm: Mục tiêu đo chỉ là tham khảo.

Cách làm đúng: Chốt lời từng phần ở các vùng cản.

❌ Không có cắt lỗ cho mẫu hình

Vì sao nguy hiểm: Mẫu hình thất bại là thường xuyên.

Cách làm đúng: Xác định điểm vô hiệu hoá mẫu hình trước khi vào.

📌 Cần nhớ
  • Nến đảo chiều cần bối cảnh, vùng giá, khối lượng và xác nhận.
  • Vai đầu vai và hai đáy là mẫu hình đảo chiều kinh điển; xác nhận bằng phá viền.
  • Mục tiêu đo từ chiều cao mẫu hình.
  • Breakout thật cần khối lượng và khả năng giữ vững.

🧩 Tự kiểm tra (bấm để xem đáp án)

1. Nến búa xuất hiện giữa vùng đi ngang, chưa có xu hướng giảm. Có đáng tin không?
Kém tin cậy; búa có ý nghĩa nhất sau xu hướng giảm rõ, tại hỗ trợ.
2. Khối lượng của vai phải trong mẫu hình vai đầu vai thường thế nào?
Thấp hơn, thể hiện lực mua suy yếu.
3. Tính mục tiêu: đầu 34, viền 24,3, phá viền ở 24,3.
≈ 24,3 − 9,7 = 14,6.
4. Phá vỡ giả thường có đặc điểm gì?
Khối lượng thấp, đóng cửa quay lại vùng cũ.

🏋️ Bài tập thực hành

Săn mẫu hình trên dữ liệu lịch sử

Trên biểu đồ ngày lịch sử của 5 cổ phiếu, tìm 5 vai đầu vai/hai đáy. Với mỗi ví dụ, ghi: có đủ điều kiện không, khối lượng, điểm xác nhận, kết quả sau 20 phiên. Tính tỉ lệ thành công thực tế.

📚 Tài nguyên học tập

✅ Tự đánh giá hoàn thành

  • Nhận diện 6 nến đảo chiều
  • Đọc được vai đầu vai và hai đáy
  • Tính mục tiêu đo
  • Phân biệt breakout thật/giả
Miễn trừ trách nhiệm: Nội dung chỉ nhằm mục đích giáo dục, không phải lời khuyên đầu tư, không khuyến nghị mua/bán bất kỳ cổ phiếu hay sản phẩm tài chính nào. Mọi công ty, mã cổ phiếu, số liệu và biểu đồ trong ví dụ đều là giả định/giả lập trừ khi ghi rõ. Quy định (phí, thuế, biên độ, giờ giao dịch, tỷ lệ margin...) thay đổi theo thời gian; hãy đối chiếu với văn bản pháp luật và thông báo mới nhất của UBCKNN, HOSE, HNX, VSDC và công ty chứng khoán. Đầu tư chứng khoán có rủi ro mất một phần hoặc toàn bộ vốn.