Alternative Investments: Real estate, Private equity, Hedge funds, Commodities, Infrastructure, Digital assets
Đặc điểm của đầu tư thay thế, bất động sản (cap rate, NOI), private equity (cấu trúc GP/LP, phí, J-curve, MOIC/IRR), hedge fund (chiến lược, phí), hàng hoá (contango/backwardation, roll yield), hạ tầng, tài nguyên thiên nhiên và tài sản số.
Alternatives thiên về khái niệm và đặc điểm hơn tính toán: dễ lấy điểm nếu bạn biết cấu trúc phí, rủi ro thanh khoản và cách định giá. Chủ đề này cũng xuất hiện nhiều ở Level III (asset allocation).
🎯 Mục tiêu học tập
- Mô tả đặc điểm chung: thanh khoản, thông tin, định giá, đòn bẩy
- Định giá bất động sản bằng cap rate/ income approach
- Giải thích cấu trúc phí và hiệu suất của PE/ hedge fund
- Tính roll yield và tổng lợi suất hàng hoá
- Nêu rủi ro của hạ tầng và tài sản số
🟢 Đặc điểm chung của alternative investments
- Thanh khoản thấp hơn; định giá không thường xuyên và có thể bị smoothing (làm mịn) → đánh giá thấp rủi ro.
- Cấu trúc phí cao, đòn bẩy, ít quy định hơn; due diligence kỹ lưỡng.
- Lợi suất tương quan thấp với cổ phiếu/ trái phiếu → lợi ích đa dạng hoá, nhưng dữ liệu lịch sử thường bị thiên lệch (survivorship, backfill).
- Phù hợp nhà đầu tư dài hạn, chấp nhận thanh khoản thấp.
🟡 Bất động sản
NOI = 1.000.000; cap rate = 6,5% → giá trị = 15.384.615.
| Cách định giá | Ý tưởng | Dùng khi |
|---|---|---|
| Income approach (cap rate/ DCF) | Giá trị = dòng thu nhập chiết khấu | Bất động sản cho thuê |
| Sales comparison | So sánh giao dịch tương tự | Có dữ liệu giao dịch |
| Cost approach | Chi phí thay thế − khấu hao + giá đất | Công trình mới, đặc thù |
- REIT: quỹ bất động sản niêm yết, thường phân phối phần lớn thu nhập; thanh khoản cao hơn BĐS trực tiếp.
- Rủi ro: thanh khoản, đòn bẩy, chu kỳ lãi suất, vị trí.
- NOI = thu nhập thuê − chi phí vận hành (không gồm khấu hao và lãi vay).
🔴 Private equity
| Loại | Mô tả |
|---|---|
| Venture capital | Đầu tư công ty khởi nghiệp; rủi ro cao, nhiều thất bại, vài thắng lớn |
| Leveraged buyout (LBO) | Mua lại bằng nợ nhiều, cải thiện và bán lại |
| Growth equity, distressed, mezzanine | Các chiến lược khác |
Cấu trúc GP/ LP: LP góp vốn; GP quản lý, thu management fee (~2%/năm trên vốn cam kết hoặc đầu tư) và carried interest (~20% lợi nhuận, thường sau hurdle rate). Ví dụ đơn giản: LP đầu tư 100 và trả 10 phí → tổng 110; giá trị gộp thu về 180 → carry = 20% × (180 − 110) = 14 → LP nhận ròng 166; TVPI/MOIC = 166 ÷ 110 = 1,51x.
- Thước đo: IRR, TVPI (tổng giá trị/ vốn góp), DPI (đã phân phối/ vốn góp), RVPI (giá trị còn lại/ vốn góp).
- Exit: IPO, bán cho chiến lược, secondary buyout, recapitalization.
- Thanh khoản thấp: giam vốn nhiều năm; định giá theo NAV cập nhật theo kỳ.
🔴 Hedge funds và hàng hoá
| Chiến lược hedge fund | Ý tưởng |
|---|---|
| Equity long/short | Mua cổ phiếu rẻ, bán khống cổ phiếu đắt |
| Event-driven | Merger arbitrage, distressed |
| Relative value | Chênh lệch giá hợp lý giữa chứng khoán liên quan (fixed-income arbitrage, convertible arbitrage) |
| Global macro | Vị thế theo xu hướng vĩ mô |
| Multi-strategy / Fund of funds | Kết hợp nhiều chiến lược |
Phí: thường 2% quản lý + 20% hiệu suất, có hurdle rate và high-water mark (chỉ tính phí khi giá trị vượt đỉnh cũ). Rủi ro: đòn bẩy, thanh khoản, rủi ro mô hình, rủi ro nhà quản lý, minh bạch thấp.
Hàng hoá: tiếp cận qua futures (không giữ hàng). Contango: futures > spot (roll yield âm); backwardation: futures < spot (roll yield dương).
Ví dụ: spot 100, futures 1 năm 103 (contango). Nếu spot không đổi, futures hội tụ về spot nên bạn lỗ khoảng 3 khi cuốn (roll) hợp đồng → roll yield ≈ −3%; cộng lãi từ tài sản thế chấp (ví dụ T-bill 4%) → tổng ≈ +1%.
⚫ Hạ tầng, tài nguyên và tài sản số
- Infrastructure: tài sản dài hạn (đường, điện, cảng), dòng tiền ổn định, liên quan lạm phát/ quy định; rủi ro chính trị, xây dựng, nhu cầu.
- Natural resources (farmland, timberland): lợi suất từ thu hoạch và giá đất; lưu ý chu kỳ và lạm phát.
- Digital assets: dựa trên blockchain/ sổ cái phân tán; đặc điểm: phi tập trung, biến động cao, định giá khó, rủi ro bảo mật/ pháp lý; token thanh toán, tiện ích, staking.
- Trong phân bổ: dùng để đa dạng hoá, nhưng phải cân nhắc phí, thanh khoản và độ minh bạch.
⚠️ Sai lầm thường mắc
Vì sao nguy hiểm: Phải trừ phí và carry.
Cách làm đúng: Dùng net IRR/ TVPI.
Vì sao nguy hiểm: Đảo dấu roll yield.
Cách làm đúng: Contango: roll yield âm.
Vì sao nguy hiểm: Sai giá trị.
Cách làm đúng: NOI trước khấu hao/ lãi vay.
Vì sao nguy hiểm: Smoothing làm Sharpe ảo.
Cách làm đúng: Điều chỉnh/ unsmooth.
Vì sao nguy hiểm: Nhiều chiến lược dùng đòn bẩy, rủi ro cao.
Cách làm đúng: Xem chiến lược cụ thể.
Vì sao nguy hiểm: Giai đoạn đầu âm là bình thường.
Cách làm đúng: Đánh giá theo vòng đời quỹ.
- Value = NOI/cap rate; PE có phí quản lý + carry, J-curve.
- Contango → roll yield âm; backwardation → dương.
- Hedge fund: phí 2/20, hurdle, high-water mark.
- Alternatives: thanh khoản thấp, định giá không thường xuyên, đa dạng hoá.
🧩 Tự kiểm tra (bấm để xem đáp án)
1. NOI = 1.000.000, cap rate = 6,5%. Giá trị:
A. 650.000
B. 15.384.615
C. 6.500.000
2. Thị trường futures ở contango thì roll yield cho nhà đầu tư giữ dài hạn:
A. Dương
B. Âm
C. Bằng 0
3. Carried interest của GP thường là:
A. Phí cố định theo quy mô quỹ
B. Phần lợi nhuận (khoảng 20%) thường sau hurdle rate
C. Phí giao dịch
4. High-water mark nghĩa là:
A. Chỉ tính phí hiệu suất khi giá trị vượt đỉnh cũ
B. Giới hạn đòn bẩy
C. Lợi suất tối thiểu
5. J-curve của quỹ PE thể hiện:
A. Lợi suất không đổi
B. Dòng tiền ròng ban đầu âm rồi dương
C. Giảm liên tục
6. Một lý do khiến Sharpe của private real estate có thể bị phóng đại:
A. Appraisal smoothing
B. Thanh khoản cao
C. Định giá hằng ngày
🏋️ Bài tập thực hành
Lập bảng: thanh khoản, phí, rủi ro, định giá, đa dạng hoá, vai trò trong danh mục. Tính một ví dụ NOI/cap rate, một ví dụ roll yield, một ví dụ PE TVPI.
📚 Tài nguyên học tập
- CFA Institute — Alternative InvestmentsLOS chính thứcChính thức
✅ Tự đánh giá hoàn thành
- Nắm đặc điểm chung
- Tính cap rate/ giá trị BĐS
- Hiểu phí PE/ hedge fund
- Tính roll yield
- Hoàn thành bảng so sánh